Nga Lindita Çela

- Sa të kërcënuar janë drejtuesit e lartë të shtetit shqiptar? Nëse shikon aktivitetet ku ata janë prezent, mund të nxjerrësh konkluzionin e gabuar se jeta e tyre është “e kërcënuar”. Një shpurë e madhe gardistësh shoqërojnë çdo lëvizje të tyre. Kur ata kalojnë, bllokohet qarkullimi e nuk janë të pakta rastet kur nuk funksionojnë as aparatet celularë në ceremonitë zyrtare. Kohët e fundit kryeministri i vendit ka rritur ndjeshëm masat e sigurisë. Në bazë të ligjit, kryeministri duhet të ruhet nga 24 efektivë të gardës, ndërkaq opozita deklaron se numri i punonjësve që ruan jetën e Berishës në aktivitete është 129. Zëra të tjerë, thonë se janë 49 efektivë të Gardës që janë 24 orë nën shërbimin e kryeministri të vendit. Një kosto jo pak e vogël, duke ditur se buxhetit të shtetit në këtë kohë krize. Bodyguard-ët e kryeministrave Ylli Bufi, për aq pak kohë sa ishte kryeministër i Qeverisë së Stabilitetit, është shoqëruar nga dy efektivë të Gardës. Edhe pse atëherë nuk kishte ligj të qartë që përcaktonte mënyrën dhe kushtet e sigurimit të jetës së personaliteteve të larta të shtetit shqiptar, është fakt se numri i rojeve të drejtuesve të shtetit ishte i pakët. Edhe kryeministri pasardhës, Aleksandër Meksi, ka patur dy gardistë që e shoqëronin atë në të gjitha aktivitetet. “Kisha dy truproja dhe në shtëpi një ushtar për çdo turn”- thotë ish kryeministri Aleksandër Meksi, i pyetur nga gazeta Shekulli. Kështu, në vitet 1992 deri në fillim të 1997- s, kur ra qeveria e tij, Meksi është ruajtur vetëm nga dy gardistë dhe një ushtar që bënte roje në shtëpinë e tij. Por, situata do të ndryshojë krejtësisht, kur Fatos Nano vjen në krye të qeverisë. Në historinë e Gardës së Republikës, Nano do të mbahet mend si kryeministri që i rriti privilegjet vetes dhe që shtoi ndjeshëm numrin e bodygyard-ëve. Me një vendim qeverie Fatos Nano vendosi që edhe pasi të linte detyrën, në cilësinë e ish kryeministrit, të kishte 5 truproja personale që do ta shoqëronin atë në të gjitha lëvizjet që kryen gjatë ditës, brenda dhe jashtë vendit. Ndërkohë që, po me vendim qeverie, numri i efektivëve të gardës në dispozicion të kryeministrit ishte 24. Ligjërisht, këtë shifër duhet të ketë edhe kryeministri aktual Sali Berisha. Por, pamjet filmike dhe denoncimet e bëra nga opozita tregojnë krejt të kundërtën. Kryeministri, jo vetëm që është i rrethuar nga një numër
shumë më i madh bodyguard-ësh, por shtëpia e tij mbahet nën kontroll 24 orë. E gjithë rruga është nën patrullimin e rreptë të Gardës së Republikës, megjithëse godina ku ka apartamentin kryeministri është vetëm një nga dhjetëra godina aty rrotull. Gardistët janë të armatosur dhe sa herë që kryeministri apo anëtarët e familjes së tij hyjnë dhe dalin nga ndërtesa, ata dalin në rrugë duke kontrolluar të gjithë perimetrin përreth. Por masat për ruajtjen e Berishës nuk përfundojnë tek rruga “Mustafa Matohiti”, ato shtrihen deri në selinë e Qeverisë. Me vendim të Policisë Rrugore është i ndaluar parkimi, edhe në rrugën “Papa Gjon Pali II”. Nga kryqëzimi i rrugës “Mustafa Matohiti” e deri tek kryqëzimi i rrugës “Ismail Qemali” nuk lejohet më parkimi i makinave. Edhe në krahun e shtëpisë së  kreministrit kanë vendosur disa pengesa të Policisë Rrugore që ndalojnë makinat të qëndrojnë aty. Numri i rojeve të kreut të qeverisë ndryshon sipas rastit. Një dokument që mban datën 7 mars 2012, që flet për sigurinë personale të kryeministrit Berisha, saktëson se në dispozicion të tij janë 129 punonjës të gardës. 24 oficerë dhe 85 nënoficerë, të gjithë anëtarë të Njësisë së Parë, Njësisë së Dytë, Njësisë së Tretë, Njësisë Speciale dhe Sektorit të Analizës. Këta ju shtohen grupeve të shoqërimit personal të kryeministrit, sa herë që ka aktivitete zyrtare. Deri më tani Garda e Republikës që merret me sigurinë e kreut të qeverisë dhe Policia e Shtetit nuk kanë bërë publik asnjë kërcënim të mundshëm ndaj kryeministrit dhe anëtarëve të qeverisë.

Numri i shoqëruesve

1 - Presidenti 24
2 – Kryetari i Kuvendit 14
3 – Kryeministri 24
4 – Kryetari i Gjykatës Kushtetuese 3
5 – Zv/kryeministri 9
6 – Ministri i Rendit Publik 9
7 – Zv/kryetarët e Kuvendit 3
8 – Anëtarët e Këshillit të Ministrave 3
9 – Kryetari i Gjykatës së Lartë 3
10 – Prokurori i Përgjithshëm 9
11 – Kryetari i SHISH 3
12 – Kryetari i KLSH 3
13 – Guvernatori i Bankës së Shqipërisë 3
14 – Avokati i Popullit 3
15 – Kryetari i KQZ 3
16 – Kryetari i partisë më të madhe të mazhorancës 3
17 – Kryetari i partisë më të madhe të opozites 3
18 – Kryetari i Bashkisë së Tiranës 3
19 – Ish-Presidenti 4
20 – Ish-Kryeministri 4
21 – Ish-Kryetari i Kuvendit 2
22 – Ish-Kryetari i Gjykatës Kushtetuese 2
23 – Ish-Kryetari i Gjykatës së Lartë 2
24 – Ish-Prokurori i Përgjithshëm 2
25 – Ish-Ministri i Rendit Publik 2
26 – Ish-Kryetari i SHISH 2

Opinion

Arben Cuko

Shtimi trefish
i rojeve, i pamotivuar


Asnjëherë drejtuesit e lartë të shtetit shqiptar nuk janë marrë nën mbrotje nga një numër kaq i lartë punonjësish të Gardës. Një fakt të tillë e konfirmon për gazetën “Shekulli”, deputeti Arben Çuko, i cili prej disa vitesh ka  drejtuar Gardën e Republikës. Sipas Çukos, rastet kur një drejtuesi të lartë të shtetit i shtohet numri i rojeve që e vëzhgojnë dhe e shoqërojnë në të gjitha veprimtaritë e tij, është kur ekzistojnë informacione për rreziqe ndaj tij apo dhe kur në vend nuk ka rend dhe siguri. “Fakti që Kryeministri Sali Berisha ka trefishuar numrin e rojeve që e shoqërojnë në çdo aktivitet, madje mbajnë nën mbikëqyrje edhe rrugën kur ai kalon, tregon se atij i është futur frika në palcë, ose është një megaloman që abuzon edhe me paratë e taksapaguesve shqiptarë, sepse çdo efektiv i gardës ka një kosto për buxhetin e shtetit. Me gjithë shifrat alarmante të krimit në vend unë nuk mund të them se Shqipëria ka aq nivel të ulët të sigurisë sa që të justifikojë ekzistencën e një numri të madh të shoqëruesve të drejtuesve të lartë e shtetit. Krahasuar me tërë vitet e pluralizmit, mund të them se Berisha do të mbahet mend si kryeministri që ka numrin më të madh të rojeve.”-thotë Arben Çuko. Sipas tij, kostoja e një efektivi të Gardës që është në shërbim të drejtuesve të lartë të shtetit, përllogaritet në 1 milion lekë të vjetra në muaj, pa përmendur këtu privilegjet e tjera që ai i gëzon me ligj. “Një drejtues i lartë i shtetit mund të shtojë numrin e tij të shoqëruesve vetëm kur ekzistojnë informacione të sakta për rrezikun që i kanoset, por me sa ne dimë, kjo nuk është arsye për kryeministrin shqiptar”. -tha Çuko, i cili e krahason sjelljen e kryeministrit me atë të Putinit.

Fino: “Truprojat e
shumta, imazh
negativ për sigurinë”

Ish-kryeministri rrëfen se si ka lëvizur në
1997 me një numër të kufizuar truprojash

Ai ka shkuar nga jugu në veri të Shqipërisë, atëherë kur kërciste kallashnikovi dhe bandat kontrollonin shumë territore, por mbahet mend si kryeministri me trupën më të vogël të rojeve. Bashkim Fino, edhe sot e kësaj dite nuk di të thotë me saktësi se sa ka qenë numri i shoqëruesve të tij në vitin 1997, atëherë kur u zgjodh kryeministër i qeverisë së Pajtimit Kombëtar. Gjithsesi, është e sigurt se numri i djemve që “mbronin” kryeministrin në ato kohë trazirash, ishte shumë më i vogël se truprojat që
mbikëqyrin e shoqërojnë sot drejtuesit më të lartë të shtetit. “Saktësisht nuk e mbaj mënd numrin e tyre, por kanë qenë të paktë, edhe pse bëhej fjalë për vitin 1997. Sigurisht që truprojat janë të rëndësishëm për garantimin e jetës së drejtuesve të lartë të shtetit, por pasja e një numri të madh më duket kërkesë shumë e ekzagjeruar. Veç kësaj, është një tregues që dëshmon se siguria në vend është tejet minimale”-tha dje për “Shekullin” Bashkim Fino. Ish kryeministri, megjithëse vlerëson punën e punonjësve të Gardës, thotë se nuk janë ata që mbrojnë jetën e politikanëve. “Unë isha një njeri i zgjedhur me vullnetin e të gjithë palëve dhe isha i mirëpritur në popull ndaj dhe kudo që kam lëvizur, aso kohe në të gjithë Shqipërinë, nuk ka qenë
asnjëherë problem siguria ime. Nuk jam ndjerë kurrë i kërcënuar edhe pse vendi kishte probleme të rënda me sigurinë”-vijon më tej rrëfimin e tij, Fino. Sipas tij, drejtuesit e lartë të shtetit shqiptar nuk duhet të kenë një numër të madh shoqëruesish, kjo jo vetëm për faktin që mbajtja e tyre, 24 orë nën shërbimin e personaliteteve ka një kosto ekonomike,
por përcjell dhe imazhe negative në publik. “Nëse ne shohim një kryeministër të shoqëruar nga një numër i madh punonjësish të Gardës, krijojmë ndjesinë e pasigurisë në vend. Unë mendoj se me gjithë problemet që ka sot rendi, kjo sa i përket numrit të lartë të vrasjeve dhe ngjarjeve që kanë ndodhur kohët e fundit, sërish gjendja nuk është aq e rëndë sa të justifikonte këtë prezencë të oficerëve të Gardës në shërbimin e drejtuesve të lartë të shtetit. Për mua është absolutisht e gabuar.”-tha dje ish-kryeministri Bashkim Fino.

Ligji për
ruajtjen e
VIP-ëve

Ligji, që sanksionon ruajtjen e personaliteteve të larta shtetërore, VIP-ëve, të huaj ose vendës, si dhe ruajtjen e objekteve të rëndësisë së veçantë, zbatohet në vend nga Garda e Republikës. Kjo e fundit ka për detyrë të sigurojë
ruajtjen dhe shoqërimin e Presidentit të Republikës, Kryeministrin, kryetarin e Kuvendit dhe familjet respektive për dy të fundit. Sakaq, ruajtje duhet të sigurohet edhe për personalitetet e huaja që vizitojnë Shqipërinë dhe që janë të të njëjtit rang me personalitetet në vend. Po kështu, Garda ofron këtë shërbim për kryetarin e Gjykatës Kushtetuese, zëvendëskryetarët e Kuvendit, anëtarët e Këshillit të Ministrave, kryetarin e Gjykatës së Lartë, Prokurorin e Përgjithshëm, kryetarin e SHISH-it, kryetarin e Kontrollit të Lartë të Shtetit, guvernatorin e Bankës së Shqipërisë, Avokatin e Popullit,
kryetarin e KQZ-së dhe një sërë njerëzish me status të caktuar.

Qeveria, 14 milionë dollarë çdo vit për të ruajtur VIP-ët

Qeveria parashikon që të harxhojë çdo vit rreth 14 milionë dollarë për të ruajtur personalitetet VIP, vendës apo të huaj që vizitojnë Shqipërinë, deri në 2014-n. Të paktën kështu planifikohet në përshkrimin e projektit, që ka bërë Ministria e Brendshme dhe që ka marrë miratimin e qeverisë në projekt-
dokumentin e “Programit buxhetor 2012-2014”.

Parashikimi për 3 vite

Për tri vitet e ardhshme, numri i personaliteteve VIP që do të merren në mbrojtje nga Garda e Republikës, e cila është në vartësi të Ministrisë së Brendshme, është statik, 100 persona çdo vit, pra 300 gjithsej për 2012-2014. Por, ndërkohë që numri qëndron i pandryshueshëm, fondet që do të shkojnë për këtë shërbim pësojnë rritje nga viti në vit. Për vitin 2012,
fondi për marrjen e shërbimit të ruajtjes së personaliteteve të larta shtetërore është 13.7 milionë dollarë. Për vitin 2013, ky fond rritet dhe arrin në vlerën 14.4 milionë dollarë, ndërkohë, që për vitin e fundit të parashikuar
në projekt-dokument, niveli i fondit pothuajse kap 15 milionë dollarë.