Shkarkimi i Bolton rrit shpresat dhe frikën në Ballkan

Ivan Angelovski

Dorëheqja e detyruar e John Bolton pasi Këshilltari i Sigurisë Kombëtare të Presidentit Donald Trump ka bërë zhurmë në Ballkan dhe ka marrë përgjigje kontradiktore nga Serbia dhe Kosova. Mediat serbe shprehën tronditje për lajmet ndërsa ata në Kosovë brohorisnin. “A e ka humbur Serbia atë aleat në Shtëpinë e Bardhë?”, Pyeti Telegraf në Serbi. “Kosova është kundërshtari i vetëm i Shtëpisë së Bardhë”. “Pse po ndizet lajmi i mirë i Boltonit?”, pyeti Gazeta Express në Kosovë. Sidoqoftë, ekspertët në Uashington janë më pak të sigurt se heqja e Bolton do të ketë shumë ndikim në rajonin e Ballkanit – dhe dyshojnë se zëvendësimi i tij i mundshëm, Charles Kupperman, do të jetë shumë i ndryshëm. Ndërhyrja më e njohur e Boltonit në Ballkan erdhi në gusht të vitit 2018 kur Presidenti i Kosovës Hashim Thaçi kundërshtoi me zë të lartë një këmbim të territorit me Serbinë, si pjesë e një zgjidhjeje të mosmarrëveshjes së tyre të gjatë, Bolton i hodhi poshtë aleatët amerikanë në Evropë – të cilët kryesisht kundërshtojnë ndryshimet e kufijve – duke mbështetur idenë. Bolton tha që Uashingtoni nuk do të kundërshtonte shkëmbimin e territorit me kusht që Beogradi dhe Prishtina të hartonin një “zgjidhje reciprokisht të kënaqshme”.

“Ai nuk dukej se kishte një” pozicion “për Ballkanin, përveç se të ishte i hapur për të konsideruar shkëmbimet e territorit midis Serbisë dhe Kosovës”, tha Daniel Serwer, Drejtor i Politikës së Jashtme Amerikane në Shkollën e John Hopkins të Studimeve Ndërkombëtare të Avancuara. “Ajo që bie në sy është mbështetja e tij për një marrëveshje shkëmbimi territoresh ndërmjet Kosovës dhe Serbisë. Përveç kësaj, unë nuk jam shumë i njohur me pikëpamjet e tij për Ballkanin”, shtoi ai. Por Serëer thotë se njerëzit kishin të drejtë ta konsideronin Boltonin “më të ngushtë” me Serbinë sesa Kosovën”. Bolton kundërshtoi pavarësinë e Kosovës bërë në vitin 2008, në atë kohë. Ai i dha Beogradit një dëgjim simpatik për shkëmbimet e territorit”, tha ai. Michael Carpenter, ish-ndihmës sekretar i mbrojtjes me përgjegjësi për Rusinë, Ukrainën dhe Eurasinë, tha se ai ishte më pak i sigurt se Bolton në mënyrë aktive simpatizonte Serbinë.

“Nuk jam i sigurt nëse ai është më afër Serbisë sesa Kosova, por ai është një nga rekordet më të këqija në politikën e jashtme në të gjithë Uashingtonin”, tha ai. “Bolton ka mbajtur qëndrime të gabuara, të pamatur në një numër çështjesh, të tilla si përkrahja e luftës në Irak, duke dashur të bombardojë Iranin dhe duke sugjeruar që SHBA të pushtojë Venezuelën”, shtoi ai. Por Carpenter tha se ai nuk mendon se ndryshimi i Këshilltarit të Sigurisë Kombëtare do të ndikonte shumë në përpjekjet e fundit të SHBA-së për t’u përfshirë më shumë në dialogun mashtrues të udhëhequr nga BE, që synon “normalizimin” e marrëdhënieve midis Serbisë dhe provincës së saj të mëparshme – shtetësinë e së cilës nuk e njeh. Kjo posaçërisht pasi Departamenti i Shtetit në fund të gushtit caktoi Zëvendës Ndihmës Sekretarin Mattheë Palmer si përfaqësues special për Ballkanin Perëndimor, me një mandat për të ndihmuar integrimin e rajonit në institucionet perëndimore.

“Palmer është një profesionist dhe do të vazhdojë me punën e tij,” tha Carpenter. Presidenti Trump ka thënë se ka 15 kandidatë për të zëvendësuar Bolton. Në ndërkohë, Shtëpia e Bardhë emëroi Kupperman, zv / këshilltarin e sigurisë kombëtare, për të plotësuar përkohësisht postin. Neë York Times tha që Kupperman ka të ngjarë të marrë postin – por pyetja ishte, për sa kohë. Ai kujtoi se “zyrtarët e veprimit kanë një mënyrë për të qëndruar të gjatë në këtë administratë për kohëzgjatje të pacaktuar kohore”, dhe paralajmëroi: “Rekordi i Kupperman si dikush i skeduar në rrethin e brendshëm të z. Bolton mund të shkurtojë mandatin e tij”. Vetë Bolton ka vlerësuar rekordin e Kupperman, duke sugjeruar një ngjashmëri të ngushtë për sa i përket pikëpamjeve të politikës së jashtme. “Charlie Kupperman ka qenë një këshilltar për mua për më shumë se 30 vjet … Ekspertiza e gjerë e Charlie në mbrojtje, kontrollin e armëve dhe hapësirën ajrore do të ndihmojë agjendën e mëtejshme të sigurisë së Presidentit Trump,” tha ai në janar, kur Kupperman iu bashkua administratës Trump. Sipas biografisë së tij zyrtare, Kupperman ka më shumë se katër dekada politikë të sigurisë kombëtare dhe përvojë të programit. Ai shërbeu në administratën Ronald Reagan, duke mbajtur poste në Zyrën Ekzekutive të Presidentit, Administratën Kombëtare të Aeronautikës dhe Hapësirës, dhe Komitetin e Përgjithshëm Këshillëdhënës të Presidentit për Kontrollin e Armëve. Ai gjithashtu ka punuar si Këshilltar i Mbrojtjes dhe Politikës së Jashtme në fushatën presidenciale Reagan.

*Marrë nga Balkan Insight. Përshtati në shqip Erjon Dervishi

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Të tjera

Lapërdhosja e shtetit

Rezart Prifti Këto ditë të bukura Tetori në Shqipëri diskutohet si përherë për surealen, për të paprekshmen, për atë që…

Abissnet