Pse Sauditët vendosën të zgjerojnë marrëdhëniet e tyre me Shqipërinë?

The Leader News

Megjithëse prania e Islamit në Ballkan daton rreth tetëqind vjet më parë, në shekullin XII, ekzistenca e Takfiris në këtë rajon është një fenomen i ri. Ajo lidhet me fillimin e viteve ’90 dhe mesin e Luftës së Bosnjës me praninë e të ashtuquajturve Arabët Afganë. Në fund të Luftës së Bosnjës, Arabët Afganistanas fituan nënshtetësinë Boshnjake, dhe Vehabizmi, si ideologji qendrore e Takfirizmit, u promovua në rajon nga Arabia Saudite. Ditët e fundit, media saudite dhe ajo shqiptare kanë njoftuar nënshkrimin e një marrëveshje tregtare midis Arabisë Saudite dhe Shqipërisë për të zhvilluar marrëdhëniet ekonomike. Shefi i delegacionit saudit, Ahmed al-Khumashi, foli për marrëdhëniet e mira dhe interesat e përbashkëta midis dy vendeve dhe bëri thirrje për zhvillimin e marrëdhënieve ekonomike dhe investimeve. Në shkurt, Kryeministri shqiptar Edi Rama udhëtoi në Arabinë Saudite për t’u takuar me Mbretin Saudit dhe për të nënshkruar dy marrëveshje dhe një memorandum bashkëpunimi në fushat e turizmit dhe aviacionit. Duke parë historinë e marrëdhënieve Riad-Tiranë, mund të konstatohet se marrëdhënia midis dy vendeve është çështje e historisë dhe daton që nga vitet e fundit. Meqenëse nuk ka asnjë libër ose artikull domethënës për marrëdhëniet midis dy vendeve dhe “marrëdhëniet shqiptaro-saudite”, hyrja është vetëm në arabisht. Është interesante që përmbajtja e hyrjes së përmendur ka të bëjë vetëm me krahasimin statistikor midis dy vendeve është për sa i përket popullsisë, ekonomisë, dhe organizatave ndërkombëtare në të cilat janë të dy vendet anëtare, dhe nuk përmendet as më i vogli histori e marrëdhënieve. Ekziston një pyetje serioze që duhet të shtrohet: pse dhe si Sauditët vendosën të zgjerojnë marrëdhëniet e tyre me Shqipërinë? Sidomos për sa i përket periudhës së parë dhe të fundit, gjatë të cilës sauditët u shfaqën seriozisht në rajon, daton që nga imigrimi i qytetarëve saudit dhe arabë pas përfundimit të luftës në Afganistan. Në të njëjtën kohë, sauditët themeluan një lëvizje për të ndërtuar xhami dhe qendra islamike në Ballkan në pjesë të ndryshme të Ballkanit, veçanërisht Bosnjë-Hercegovinë, dhe shumë prej këtyre emigrantëve u martuan me vajza myslimane dhe indigjene në rajon. Për më tepër, trupat arabe të trajnuara, të cilët ishin besnikë të Bin Ladenit, u mblodhën në Ballkan në vitin 1993 nën mbulesën e Luftës së Bosnjës për të krijuar një rrjet terrorist në territorin europian me qendër në Ballkan. Në fund të Luftës së Bosnjës, qytetet e mëdha në Ballkan ishin bërë qendra e ekstremistëve selefistë; për shembull, qyteti Novi Pazar në zonën Sanjak në jug të Serbisë është bërë një thelb për fundamentalizmin islam, i lidhur me qelizat e Al-Kaedës. Novi Pazar ishte në fokusin e përpjekjes islamiste për të ndërtuar një urë tokësore nga Shqipëria dhe Kosova për në Bosnje. Dy dekada pas pranisë së ekstremistëve arabë dhe lëvizjes saudite-ndërtuese të xhamive në rajon, e cila është shoqëruar me promovimin e mendimeve ekstremiste Vehabiste, efektet e saj u bënë të qarta; kur mijëra milic të dhunshme u vendosën në Irak dhe Siri për të luftuar së bashku me të ashtuquajturin Shtetin Islamik të Irakut dhe al-Sham (ISIS). Së bashku me kapjen e pushtetit të ISIS në Irak dhe Siri, qytetarët shqiptarë u befasuan nga vëllimi i madh apo udhëtimi i disa qytetarëve ose i këtij vendi në Lindjen e Mesme. Ish Ministri i Jashtëm shqiptar Ditmir Bushati fillimisht tha se, rreth 300 shtetas shqiptarë ishin larguar nga ky vend për t’u bashkuar me ISIS. Për më tepër, disa imamë në Shqipëri i përkisnin ISIS-it në fjalimet e tyre. Është interesante që rekrutimi i ISIS në mesin e shqiptarëve nuk ishte i kufizuar tek shtetasit shqiptarë, por përfshinte edhe shqiptarë që jetojnë në Europën Perëndimore, veçanërisht në Gjermani dhe Zvicër. Shqipëria e ndikuar nga idetë e importuara dhe sa është e aftë të tërheqë një ushtri kaq të dhunshme? Për më tepër, kushtet e dobëta ekonomike të Shqipërisë dhe pozicioni i saj strategjik në Evropën Juglindore dhe Ballkan, si dhe korrupsioni midis zyrtarëve të saj, kanë tërhequr vëmendjen e disa aktorëve ndërkombëtarë në këtë vend. Nën presionin e qeverisë së Irakut dhe aktivistëve civilë të vendit që kërkuan dëbimin e MEK nga Iraku, SH.B.A, u detyrua të zgjedhë Shqipërinë, e cila po vuante nga kushte ekstremisht të dobëta ekonomike, si destinacioni i fundit i grupit terrorist. Historia e MEK është aq e errët sa asnjë vend nuk ishte i gatshëm ta merrte grupin përsipër. Amerikanët i tërhoqën zyrtarët shqiptarë për të pritur MEK duke dhuruar një paketë prej 25 milion dollarësh, e cila iu ofrua Shqipërisë nën promovimin e reformave në vend. Për më tepër, 20 milion dollarë të tjerë iu dhuruan Agjencisë së Refugjatëve të KB nga SH.B.A. për të ndihmuar në rivendosjen e MEK në Shqipëri. MEK e cila ishte zotuar të përmbahej nga kryerja e ndonjë veprimtarie politike kundër Iranit në këmbim të rivendosjes së grupit në Shqipëri, shpejt e harroi premtimin e saj dhe filloi takimet masive në selinë e saj pranë Tiranës, ku takimet e grupit me figura politike shqiptare dhe evropiane u mbajtën më vonë me një synojnë të dëmtojnë interesat e Teheranit. Tani Shqipëria është shndërruar në një vend të rëndësishëm për shumë aktorë. Për MEK, Shqipëria është shtëpia e shumicës së anëtarëve të saj, Irani, Shqipëria është nikoqiri i grupit të tij më të rëndësishëm të opozitës, dhe për ShBA., është një shtet i bindur që ka bërë diçka që asnjë vend tjetër nuk do të bënte; pranimi i një grupi terrorist në tokën e tij me kërkesë të Shteteve të Bashkuara. Edhe Izraeli, i ka rënë në sy Shqipërisë, pasi nuk do të ishte e mençur të tërhiqet sytë nga një grup opozitar si Irani me 2500 anëtarë që gëzojnë aftësi të dukshme ushtarake. Arabia Saudite është një vend tjetër me interes në Shqipëri. Marrëdhëniet Saudite me MEK u bënë publike kur Princi Turki Al-Faisal, ish-shefi i agjencisë së inteligjencës saudite Arabe, vlerësoi grupin pasi mori pjesë në tubimet vjetore të MEK në 2016 dhe 2017 në Paris. Mund të diskutohet tani që pas zhvendosjes së MEK në Shqipëri, vendi i vogël i Ballkanit është shndërruar në një shesh lojërash për konfrontimin e Iranit dhe rivalëve të tij. Por Irani nuk mund të duronte shumë në këtë lojë pasi Tirana dëboi Ambasadorin e saj dhe një tjetër nga diplomatët e Iranit në dhjetor 2018 pas një ndërhyrjeje në dukje të fshehtë nga disa vende rivale apo edhe vetë MEK. Zëdhënësi i ministrisë së jashtme iraniane njoftoi më vonë SH.B.A., Izraeli dhe disa grupe terroriste anti-iraniane ishin prapa dëbimit të Shqipërisë nga Ambasadori i Iranit. Fjalimi i OKB-së i Edi Ramës në 27 dhjetor 2019 në të cilin ai denoncoi Iranin dhe vlerësoi MEK, ka ngritur spekulime se grupi terrorist ndikon në zyrtarët shqiptarë. Për më tepër, Ilir Meta, një anëtar tjetër i partisë socialiste të Shqipërisë dhe presidenti shqiptar, kishte vizituar edhe selinë e MEK në Manze më parë dhe ishte takuar me drejtuesin e grupit Maryam Rajavi. Natyrisht, Shqipëria relativisht e qetë tani është bërë një skenë në të cilën po veprojnë amerikanët, izraelitët dhe sauditët. Ajo që ata të gjithë ndajnë është armiqësia e tyre me Iranin dhe mjeti i tyre në Shqipëri është MEK. Ajo që autoritetet shqiptare nuk e konsiderojnë në zgjerimin e marrëdhënieve të tyre me Arabinë Saudite, është se Sauditët nuk hezitojnë të promovojnë dhe përhapin ideologjinë e tyre ekstremiste të Vehabizmit midis miqve të tyre të rinj. Raportet e botuara nga Lidhja Botërore e Myslimanëve, mjeti kryesor i Riadit në promovimin e fondamentalizmit global, në lidhje me aktivitetet e tij promovuese në rajone të ndryshme nëpër botë, shpërndarjen e librave fetarë dhe ndërtimin e qendrave islamike dhe xhamive, duhet të konsiderohen si një paralajmërim për shqiptarët në lidhje me promovimi i ekstremizmit Wahhabi në vendin e tyre. Për më tepër, avokimi i autoriteteve shqiptare për MEK, një grup i listuar nga Sh.B.A dhe Bashkimi Evropian për vite me radhë si një grup terrorist, mund të komplikojë procesin e integrimit të Shqipërisë në BE. Të brengosur për t’u akuzuar për lidhje me një grup terrorist që ka kryer krime të ndryshme, përfshirë pastrim parash dhe mashtrim në të kaluarën, zyrtarë të lartë perëndimorë ende refuzojnë të marrin pjesë në ngjarjet e MEK. Por zyrtarët shqiptarë ende nuk kanë kuptuar sesi lidhjet e tyre me një grup terrorist mund të dëmtojnë figurën e tyre publike. Më në fund, Tirana duhet të jetë shumë vigjilente në marrëdhëniet e saj me sauditët, nëse nuk dëshiron të bëhet një pikë qendrore për idetë ekstremiste në Ballkan dhe Evropë dhe një korridor për ekstremistët të kalojnë kontinentin. Ndoshta alternativa më e mirë për këtë vend nuk është përfshirja në lojën e aktorëve.

 

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Të tjera

Abissnet