×

Rr. Ismail Qemali, Pallati 18, Kati 1, 1001, Tiranë, Shqipëri
“Shekulli Group”

Pandemia COVID mund të jetë fillimi, kështu lëshohen viruset

Pandemia Covid? Ndikimi i saj mbi planet ka qenë shkatërrues, ne nuk e dimë kur (dhe nëse) do të vijë një valë e dytë dhe shumë vende, saktësisht pesë muaj pas shfaqjes së parë të këtij patogjeni të panjohur, ende vazhdojnë të numërojnë të vdekurit. Megjithatë, paralajmërojnë ekspertët, rreziku që viruse shumë më agresivë se Sars-CoV-2 të mund të pllakosin në botën njerëzore, është shumë i lartë.

Richard Leakey e shpjegonte arsyen në mënyrë të përsosur gjatë një interviste me të përjavshmen La Lettura. Leakey është një shkencëtar me famë botërore, i cili për vite me radhë lufton për konservimin e llojeve të kafshëve të rrezikuara. Problemi që qëndron pas gjithçkaje, i njëjti që shkakton edhe shfaqjen e viruseve me origjinë shtazore dhe pandemitë, është presioni i njeriut mbi mjedisin.

“Një numër i madh speciesh po zhduken gradualisht – tha Leakey. Jo vetëm elefantët dhe rinocerontët, por edhe shumë specie të tjera, të mëdha dhe të vogla, që banojnë në pyje dhe thellësi të detit”. Procesi tani është “i pakthyeshëm” sepse “ne jemi shumë dhe duam shumë”. Me fjalë të tjera, njeriu ka pushtuar mbretërinë e kafshëve, duke u zgjeruar atje ku jetonin specie të izoluara.

Rezultati i një kontakti tashmë të ngushtë, një bombe e vërtetë shëndetësore, lehtësoi rrjedhjen (d.m.th. kalimin e një patogjeni nga një specie pritëse në një tjetër) dhe nxori në dritë sëmundje të panjohura. Covid është vetëm më e fundit. Duke u kthyer mbrapa në kohë, vërejmë se si lista është e gjatë: Sars, Mers, Zika, Ebola, Aids. Kafshët e përfshira janë po aq të shumta, mes sigurive, hipotezave dhe supozimeve: lakuriqë, mushkonja, majmunë, deve dhe të tjera.

Shfarosja e kafshëve

Për shkak të presionit të njeriut mbi mjedisin – dhe si pasjë transformimit të habitateve natyrore – shumë specie detyrohen të lëvizin, për të gjetur kushte më të mira për ekzistencën e tyre. “Pandemia e Covid-19 – shton Leakey – rrjedh nga fakti se ne po bëjmë presion ndaj këtyre krijesave, dhe po i detyrojmë të lëvizin në habitate të reja. E bëjmë edhe ne, pse nuk duhet ta bëjnë ato?”

Ndërhyrja në jetën e kafshëve “që veprojnë si rezervuar” për viruset (ose më keq, që i hanë ato) sjell në mënyrë të pashmangshme përhapjen e patogjenëve që jetojnë brenda organizmave të tyre. Prandaj, ekziston një lidhje shumë e fortë midis pandemisë aktuale Covid dhe shkatërrimit të ekosistemeve nga dora e njeriut. Duke u kthyer tek Sars-CoV-1, edhe pse nuk ka siguri absolute, shkencëtarët mendojnë se gjithçka mund të ketë filluar nga një lakuriq nate; virusi më pas ka kaluar te njerëzit përmes veprimit të një bujtësi të ndërmjetëm (mbase një pangolin ose kush e di se çfarë kafshe tjetër), me gjasë të ekspozuar në ndonjë treg të lagësht.

“Na duhet të korrigjojmë arrogancën tonë dhe të kuptojmë se nuk kemi burime të mjaftueshme për t’i ushqyer të gjithë. Ne nuk mund të presim që popullsia botërore të arrijë në 8 ose 9 miliardë dhe të jetojë me burimet që kemi, të cilat edhe kështu janë të pakta, duke qenë se maja është më pak e qëndrueshme, është më ftohtë, më nxehtë dhe nuk ka ujë mjaftueshëm”, thotë Leakey.

Një e ardhme plot risqe

Një tjetër problem i madh që kontribuon në favorizimin e përhapjes është trafikimi i kafshëve të egra. “Nuk jam i sigurt se do të jemi në gjendje t’i japim fund këtyre bizneseve përgjithmonë, sepse ne shesim atë që njerëzit duan. Ne do të duhet të kthehemi në mësimin bazë, që ekziston një kufi në atë që mund të hamë dhe të duam”, tha Leakey. Edhe këtu, nuk ka mungesë shembujsh. Një nga tregtitë që përfundoi nën lupën e autoriteteve kineze – dhe e akuzuar se kishte favorizuar përhapjen e Covid – është blerja dhe shitja e pangolinëve, një biznes shumë i përhapur në të gjithë Azinë Juglindore.

Sa për viruset e reja, domethënë ato që do të vijnë pas Sars-CoV-2, shkencëtari ka guxuar të bëjë një parashikim: “Viruset po ndryshojnë dhe nuk ka asnjë arsye pse të mos shfaqet një i ri, edhe më i keq. Covid-19 nuk është pandemia e fundit që do të shohim”. Çfarë mund të ndodhë? Vështirë të thuhet, edhe pse hipotezat nuk mungojnë.

“Për shembull – ka sqaruar Leakey – ne e dimë që thërrmijat e plastikës në ujë, hahen prej peshqve: e imagjinojmë dot çfarë efekti do të mund të kishte një patogjen, që do të mësonte të lidhej me plastikën?”

Vaksina? Mund të mos jetë një shpëtim, sepse “kur të kemi gjetur një vaksinë, pas një minute do të dalë një tjetër virus prapa qoshes, i gatshëm për të gjetur një rrugë që të na infektojë”. /Il Giornale – Bota.al/

Për t’u bërë pjesë e grupit të "Shekulli"
mjafton të klikoni: Join our FB Group dhe kërkesa do t’ju aprovohet.

KOMUNITETI SHEKULLI ONLINE: https://www.facebook.com/groups/1381242728701899/

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Maska ju lë pa oksigjen apo shtojnë presionin e gjakut? Çfarë thonë ekspertët për mbajtjen e tyre dhe sa të sigurta janë?

Maska ju lë pa oksigjen apo shtojnë presionin e gjakut? Çfarë thonë ekspertët për mbajtjen e tyre dhe sa të sigurta janë?

Publikuar më 13.07.2020
Pretendimet e shpërndara në rrjetet sociale, për sa i përket...

Pretendimet e shpërndara në rrjetet sociale, për sa i përket përdorimit të maskës, kanë filluar të bëhen alarmante. Ndër to janë: Maskat mund të rrisin rrezikun e infektimin nga COVID-19, ato ‘shtypin’ sistemin imunitar, ato mund të shtojnë presionin në gjak apo maska mund t’ju lërë pa oksigjen. Sipas mediave të huaja, përcjell Telegrafi, këto […]

Lexo më shumë

Studimi britanik/ Mbipesha, rrezik për të prekurit me COVID – 19

Studimi britanik/ Mbipesha, rrezik për të prekurit me COVID – 19

Publikuar më 10.07.2020
Studiues të shërbimit shëndetësor britanik tregojnë se mbipe...

Studiues të shërbimit shëndetësor britanik tregojnë se mbipesha është faktor risku për personat që preken me koronavirus. Të dhënat në revistën “Obeziteti” tregojnë se 75% e personave në terapi intensive janë mbipeshë. Informacionëet e deritanishme nxjerrin në pah faktin se komplikacionet e mëdha lidhen me peshën e lartë të individëve. Krahas kësaj, personat me kilogramë […]

Lexo më shumë

Kina jep alarmin: Një virus më i rrezikshëm se Covidi ka prekur këtë shtet, numër i lartë viktimash

Kina jep alarmin: Një virus më i rrezikshëm se Covidi ka prekur këtë shtet, numër i lartë viktimash

Publikuar më 10.07.2020
Ambasada e Kinës në Kazakistan ka dhënë alarmin mbi një pneu...

Ambasada e Kinës në Kazakistan ka dhënë alarmin mbi një pneumoni të rrezikshme që është më vdekjeprurëse sesa koronavirusi. “Kjo sëmundje është më vdekjeprurëse se Covid-19. Agjencitë e shëndetit po hetojnë, por ende nuk e kanë identifikuar virusin”, njofton ambasada në një komunikatë për shtyp, shrkuan Global Tims.  Që nga fillimi i këtij viti, 1772 […]

Lexo më shumë

Disa arsye përse shumë njerëz kanë duar të ftohta, shenjat dhe simptomat

Disa arsye përse shumë njerëz kanë duar të ftohta, shenjat dhe simptomat

Publikuar më 06.07.2020
Duart e ftohta, edhe nëse nuk jeni në një mjedis të ftohtë, ...

Duart e ftohta, edhe nëse nuk jeni në një mjedis të ftohtë, mund të jenë diçka normale. Shpesh, duart e ftohta janë një pjesë e përgjigjes natyrale të trupit për të rregulluar temperaturën e trupit dhe nuk duhet të jenë diçka për t’u shqetësuar. Por, nëse keni duar të ftohta në mënyrë të vazhdueshme, veçanërisht […]

Lexo më shumë

Avokado, fruti që e rrit jetëgjatësinë

Avokado, fruti që e rrit jetëgjatësinë

Publikuar më 04.07.2020
Konsumimi i ushqimeve të duhura, ju ndihmon që të jeni më të...

Konsumimi i ushqimeve të duhura, ju ndihmon që të jeni më të shëndetshëm dhe teknikisht të jetoni më gjatë. Në bazë të studimeve të shumta, ekziston një “super frut”, i cili ju ndihmon që të jetoni më gjatë dhe ai është avokado. Sipas ekspertëve, një dietë e pasur me avokado si dhe një aktivitet fizik […]

Lexo më shumë

Studimi: Covid-19 ka pësuar mutacion, përhapet më shpejt, ja cilat janë simptomat

Studimi: Covid-19 ka pësuar mutacion, përhapet më shpejt, ja cilat janë simptomat

Publikuar më 03.07.2020
Një studim global konfirmon se koronavirusi ka pësuar mutaci...

Një studim global konfirmon se koronavirusi ka pësuar mutacion, gjë që e bën virusin më infektiv. Sipas studiuesve mutacioni ndikon në strukturën që përdor virusi për të hyrë në qelizat që infekton. Ata e quajnë mutacionin e ri G614, dhe tregojnë se ai ka zëvendësuar pothuajse plotësisht versionin e parë që u përhap në Evropë […]

Lexo më shumë

Studimi/ Imuniteti ndaj koronavirusit mund të jetë më i madh nga sa është menduar

Studimi/ Imuniteti ndaj koronavirusit mund të jetë më i madh nga sa është menduar

Publikuar më 01.07.2020
Një studim i ri i realizuar nga Instituti suedez Karolinska ...

Një studim i ri i realizuar nga Instituti suedez Karolinska dhe Spitali Universitar Karolinska, ka treguar se shumë njerëz me simptoma të lehta dhe ata që janë asimptomatikë, kanë imunitetit të ndërmjetësuar nga qelizat T. Kjo edhe është arsyeja se pse studiuesit kanë arsye të besojnë se imuniteti njerëzor është më i lartë, sesa që […]

Lexo më shumë

Studimi italian: Koronavirusi pengon prodhimin e spermës dhe testosteronit

Studimi italian: Koronavirusi pengon prodhimin e spermës dhe testosteronit

Publikuar më 28.06.2020
Një studim i bëri së fundmi nga Shoqata Italiane e Urologjis...

Një studim i bëri së fundmi nga Shoqata Italiane e Urologjisë ka treguar se koronavirusi ndikon në uljen e prodhimit të spermës dhe testosteronit te meshkujt. Sipas Shoqatës Italiane të Urologjisë koronavirusi tek testikujt dhe spermatozoidët. Në studim prania e patogjenit në spermë mund të shkaktojë një gjendje inflamatore në baza vaskulare “e cila shkakton […]

Lexo më shumë