Eurodeputetja kroate: Është thelbësore që Shkupi dhe Tirana të hapin negociatat në mars

“Nëse luan me zgjuarsi, Kroacia mund të ketë një rol domethënës dhe shumë pozitiv kur bëhet fjalë për zgjerimin e BE-së”, vlerëson anëtarja e Parlamentit Europian dhe ish-Ministrja e Jashtme dhe e çështjeve Europiane të Kroacisë, Vesna Pusiç, në një intervistë për “Europe Western Ballkans”

A mendoni se propozimi i ri metodologjik i Komisionit Europian do t’i bindë vendet si Franca, Holanda dhe të tjerët të mbështesin hapjen e negociatave me Maqedoninë e Veriut dhe Shqipërinë?

Sinqerisht, unë mendoj se është qëllimi kryesor i metodologjisë së re, sepse, dikur Franca drejtonte këtë grup vendesh, dhe në fakt unë mendoj se Franca ishte e vetmja që kundërshtoi dhënien e një date për Maqedoninë e Veriut, dhe më pas Holanda dhe Danimarka ishte gjithashtu skeptike për Shqipërinë dhe ishte e qartë se askush nuk do t’a kapërdijë lehtë Francën brenda Këshillit Europian, ishte e nevojshme të gjesh një mënyrë për t’a bërë atë një iniciativë de-fakto franceze. Dhe unë do të thoja, nga përmbajtja e metodologjisë së re, se kjo u arrit, d.m.th., që u mor shumë nga propozimi francez për të ndryshuar metodologjinë dhe që Francës i ishte dhënë mundësia që të drejtonte atë periudhë të re në negociata. Sipas mendimit tim, asnjëherë nuk ka qenë problem me metodologjinë, por me rrethana të ndryshuara në mënyrë dramatike brenda vetë Bashkimit Europian, i cili më pas i ka ndaluar shtetet anëtare të BE-së të vërejnë ndryshimet dramatike që ndodhën në vendet e Ballkanit Perëndimor. Deri disa vjet më parë, BE-ja nuk kishte ndonjë konkurrencë serioze në zonë. Ky nuk është më rasti sot. Ka konkurrentë seriozë, të cilët janë shumë aktiv gjithashtu. SHBA ka rënë pak, edhe pse ata janë ende duke u shfaqur këtu dhe atje, por Kina është shumë e pranishme, Rusia është shumë e pranishme, Turqia si një fuqi rajonale gjithashtu. Pra, ajo ide e tërë për të gjitha vendet e këtij rajoni, si Kroacia, Sllovenia, ashtu edhe vendet jo-anëtare – ne jemi Europë, nuk ka asnjë alternative për BE-në për ne – doli që ato alternativa dolën, edhe pse unë nuk do të mendoj se ato janë alternativa reale. Ato nuk janë pothuajse aq të mira sa opsionet si BE, me të gjitha vështirësitë dhe problemet e saj. Sidoqoftë, ka forca serioze politike në vendet e rajonit që shikojnë, dhe unë madje do të thoja mbështetja e disa prej këtyre alternativave.

A është kjo arsyeja pse mendoni se është realiste që negociatat do të hapen brenda disa muajve të ardhshëm?

Unë mendoj se është thelbësore që deri në fund të marsit, Maqedonia e Veriut dhe Shqipëria të marrin një datë dhe, siç qëndrojnë gjërat, besoj se do të ndodhë. Përkundër të gjitha kritikave të Presidentit Macron për vendimin, unë mendoj se ai kishte të drejtë në një mënyrë, duke parë nga përvoja kroate – që është se, pa konkurrencë, pika kryesore e negociatave për anëtarësim në BE është një gjyqësi profesionale dhe e pavarur dhe të drejta të bazuara në rregull mbi vlerat liberale demokratike, të cilat në kontekstin tonë mund të përkthehen si standarde të larta të mbrojtjes së të drejtave të njeriut dhe të pakicave. Në rajonin tonë, ata gjithmonë mendohen si etnikë, por gjithashtu mund të jenë politik, seksual, rajonal, edhe sipas moshës, nëse dëshironi. Unë mendoj se ky është përkthimi më i dobishëm i asaj që nënkuptojnë ato vlera. Sepse, ju gjithashtu mund të keni sundimin e ligjit në shtetet e aparteidit. Kjo është arsyeja pse është e rëndësishme të thuhet se ajo bazohet në vlera liberale demokratike, d.m.th., një standard i lartë i bazuar në të drejtat e njeriut dhe një luftë e ashpër kundër diskriminimit.

Si do t’i vlerësonit standardet e demokracisë liberale në vendet e Ballkanit Perëndimor? A janë në rënie, siç vlerësojnë disa?

Ato janë duke rënë, ata janë në një formë me të vërtetë të keqe, sepse janë gjithashtu mjaft të këqija në nivel global. Ideologjitë e famshme sovraniste, domethënë ato që thonë “gjithçka për mua dhe nuk kujdesem për askënd tjetër” tani janë në ngjitje absolute. Kjo është ajo që e bën BE-në, e cila, me gjithë vështirësitë e saj, vazhdon t’i përmbajë këtyre vlerave, madje edhe më të rëndësishme. Unë nuk mendoj se mund të luash me këto vlera kudo, por në rajonin tonë, me këtë histori, me këtë diversitet, nuk ka mundësi tjetër për ne, sepse gjithçka tjetër është siguri katastrofike, ekonomikisht dhe për sa i përket cilësisë për të gjithë ne. Ju mund të luani në disa hapësira etnike homogjene me një sovranitet të tillë pa shumë ndëshkime. Në një rajon të ngjashëm me shahun si Europa Juglindore, i cili është thelbësor për sigurinë e vetë Europës, është i rrezikshëm. Dhe unë do të rekomandoja të gjithëve të shohin filmin “1917”, sepse është e rëndësishme për të gjithë brezat të shohin se çfarë ndodh në Europë kur nuk ka BE, sepse është një fakt historik dhe aq sa mund të flasim nga lart për paqen si diçka e dhënë, kjo nuk është e vërtetë në Europën Juglindore.

A mendoni se BE duhet të marrë një qëndrim më të qartë për këto çështje në Europën Juglindore, sepse nganjëherë duket të jetë mjaft kritike?

Nuk është vetëm çështje kritike, por është gjithashtu çështje pro-aktive. Unë mendoj se BE duhet të ketë një qëndrim shumë më pro-aktiv ndaj vendeve të Ballkanit Perëndimor. Mund të jetë që metodologjia e re do të çojë në këtë, pasi ajo u jep një vend hapësirës shteteve anëtare. Sigurisht, kjo mund të nënkuptojë një potencial për shantazh, dhe duhet të ketë një kujdes shtesë për të, por gjithashtu mund të nënkuptojë një angazhim më real. Ballkani Perëndimor, pavarësisht se çfarë janë të gjithë, është pjesë e Europës. Presidenti i Komisionit Europian tha se e dëshiron BE-në si një faktor politik, si një “faktor gjeopolitik”, me fjalë të tjera si dikush që ka ndikim global dhe është një lojtar global. Është gjithashtu një nga katër qëllimet e Presidencës së Kroacisë së BE, e cila, natyrisht, nuk u krijua nga Kroacia, por u pajtua me konsensus. Nëse BE dëshiron të jetë një faktor, një aktor gjeopolitik në skenën botërore, për të cilin ka absolutisht baza, interesa dhe nevoja, atëherë së pari duhet të jetë në gjendje të konsolidojë një pjesë të territorit të saj. Ballkani Perëndimor është një pjesë e Europës që është plotësisht e rrethuar nga BE dhe jo e konsoliduar. Dhe kjo është një detyrë europiane. Nëse dëshiron të luajë një rol në Afrikë, Azinë Juglindore, Amerikën Latine, nëse dëshiron të flasë me SHBA-në, Kinë-ën, Rusi-ën, duhet të jetë në gjendje të konsolidojë territorin e vet. Dhe nga kjo anë, nuk është e mjaftueshme të thuash “këtu janë kriteret, na tregoni kur i përmbushni” – nuk është më mirë. BE duhet të ketë një strategji të qartë për t’a sjellë territorin e saj në shtëpi.

Cilat janë pritjet tuaja për Samitin BE-Ballkan Perëndimor, i cili do të mbahet në Zagreb?

Së pari, besoj se për një numër arsyesh praktike, një vendim në lidhje me Maqedoninë e Veriut dhe Shqipërinë është marrë më parë. Ky samit në Zagreb, i cili në të vërtetë është një lloj samiti i dytë ose i tretë, duhet të shndërrohet në një ngjarje vjetore, apo edhe në diçka që ndodh gjatë secilës Presidencë të Këshillit, në përputhje me metodologjinë e re. Duke folur nga përvoja ime, vetë fakti i pjesëmarrjes në këto takime tërheq drejtuesit e pushtetit politik në të gjithë projektin, i bën ata pjesë e tij, i bën ata të vetëdijshëm se nuk është diçka “atje”, disa “ata”, “Brukseli” – ata bëhen “ne”. Unë gjithashtu mendoj se duhet të përgatiten disa përkthime praktike të asaj që mbart ajo metodologji – dhe për mendimin tim, duhet të jetë sundim i ligjit me vlerat që kam përmendur tashmë, dhe një gjyqësor funksionues që nuk është vetëm i pavarur, por edhe shumë profesional. Është një tjetër përvojë kroate. Të gjithë ne në rajon jemi ankuar për vite me radhë që politikanë të ndryshëm kanë sjellë disa nga miqtë dhe të afërmit e tyre në sistemin gjyqësor – dhe më pas ju filloni të negocioni anëtarësimin, dhe të gjithë këta njerëz shndërrohen në gjyqtarë të pavarur të paprekshëm, standardi i drejtësisë është i rrënuar, dhe askush nuk ka kontroll në kuptimin që ata mund të ndërhyjnë në atë hapësirë ​​që është bërë një lloj strehimi për, në një masë të madhe, për klientët politikë të partive në pushtet. Dhe kjo është aty ku profesionalizmi duhet të fillojë të luajë një rol kryesor. Në rrethanat aktuale, unë mendoj se problemi kryesor për Kroacinë nuk është pavarësia e gjyqësorit, por jo-profesionalizmi i saj.

Për t’u bërë pjesë e grupit të "Shekulli"
mjafton të klikoni: Join our FB Group dhe kërkesa do t’ju aprovohet.

KOMUNITETI SHEKULLI ONLINE: https://www.facebook.com/groups/1381242728701899/



Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Të tjera

Abissnet