×

Rr. Ismail Qemali, Pallati 18, Kati 1, 1001, Tiranë, Shqipëri
“Shekulli Group”

Biblioteka e lagjeve u kthyen në salla relaksi, mungojnë librat e rinj

Bien kambanat e alarmit për funksionimin e bibliotekave publike. Mos furnizimi me botimet e reja si dhe shndërrimi në “Qendra Multifunksionale” po rrezikojnë rolin e tyre parësor. Pedagogë e studiues kërkojnë të merren masa

Anila Dedaj

Një patinim dhe një bojatisje nuk sjell ndryshime të mëdha dhe as bën që institucionet publike të funksionojnë si duhet, e konfirmojnë këtë njerëzit e librave. Kësaj here kambanat e alarmit bien për 8 bibliotekat e lagjeve të kryeqytetit, të përfshira në “operacionin” për rikonstruktim, por që nuk furnizohen me librat e rinj. Mjafton të hysh në ambientet e bibliotekës publike simbol “Musine Kokalari” dhe do ta kuptosh se “libra të rinj” konsiderohen ende ata të 2015-ës, që ndonjëra nga shtëpitë botuese i ka sjellë së fundmi. A e humbet kështu biblioteka funksionin e saj kryesor, si një ambient ku mund të kërkosh, lexosh dhe konsultosh libra, përfshirë botimet e reja? Tanimë këto ndërtesa shërbejnë edhe si Qendra Multifunksionale, e megjithatë nuk janë në gjendje të përmbushin kërkesat e frekuentuesve. Sipas pedagogut dhe gazetarit, Erion Kristo, situata kërkon ndërhyrje të menjëhershme dhe për këtë duhet një vizion tjetër i qeverisjes vendore. “Që situata të përmirësohet duhet të ndalojë vjedhja e fondeve publike”, shprehet ai. Për studiuesin Frano Kulli, funksionimi i bibliotekave të lagjeve qëndron në kornizat e propagandës. “Sikur ca thërrime të buxhetit të shpenzuar për fasadat e tyre të ishin shpenzuar për blerje librash, ato mund të ishin biblioteka shumë më tepër sesa janë sot këto qendrat multifunksionale”. Studiuesi shpreh nevojën për të bërë të qartë rolin e bibliotekave publike, duke shmangur përdorimin e tyre për funksione të tjera. Ai thekson se bibliotekat askund nuk janë vend pushimi e relaksi (janë arrestuar si kafene), por vendi ku mund të ushtrohet marrëdhënia e lexuesit me librin.

Zoti Kristo, ndërkohë që kambana alarmi po bien për rënien e numrit të lexuesve, si e shikoni rolin e bibliotekave të lagjeve në këtë mes?

Bibliotekat e lagjeve nuk mund të kryejnë më funksione të tilla. Duhen gjëra më të mëdha. Jo thjesht biblioteka. Duhet të bëhen kurse, duhen 1000 gjëra. Po ekzistenca e bibliotekave të vjetra të lagjeve është e kotë.

Probleme janë konstatuar edhe lidhur me pasurimin e bibliotekave me botime të reja. Sipas jush a mjafton vetëm rikonstruktimi i bibliotekave të lagjeve për të afruar lexuesin?

Nuk është thjesht çështja te botimet e reja. Kemi shumë shtresa të popullsisë që nuk kanë akses te libri dhe produkte të tjera kulturore. Duhet ndërhyrë me shifra të mëdha për të rregulluar këtë situatë. Duhet një vizion tjetër i qeverisjes vendore. Një patinim dhe një bojatisje nuk do sjellin asnjë ndryshim. Një bibliotekë që frekuentohet nga 30 vetë, më mirë të mos jetë.

Projekti bën të mundur që bibliotekat e lagjeve të kenë rolin e hapësirave multifunksionale. Nga ana e shtetit thonë se pas rikonstruktimit po rritet numri i frekuentuesve, nga ana tjetër numri i lexuesve vjen në rënie. Çfarë duhet bërë sipas jush, që situata të përmirësohet?

Nuk e di çfarë ndodh me këtë fjalën multifunksionale. Bibliotekat duhet të pajisen me literaturë shkencore, jo vetëm artistike. Që situata të përmirësohet duhet të ndalojë vjedhja e fondeve publike, si p.sh. 8 miliardë lekë për të zhvendosur rrugën e Pogradecit për të ruajtur një bunker nazist. Me këto 8 miliardë lekë të vjetra mund të bëhej një mrekulli kulturore në Tiranë. Mos të thotë kush se jemi të varfër. Jemi shumë të pasur përderisa politikanët tanë janë shumë të pasur. Jemi të varfër në ide. Festivali i balonave dhe i kaçkavallit na duket më interesant se sa libri.

Ju vetë a e frekuentoni Bibliotekën e lagjes suaj. Ç’mund të na thoni për gjendjen dhe funksionimin e saj?

Lagjja ime s’ka. Edhe në ka, s’ka atë që më duhet mua. Unë e marr literaturën në gjuhë të huaj.

Sipas jush ka ardhur koha të mendohet për një bibliotekë qyteti?

Unë kam jetuar në SHBA, Santa Monica, Los Angeles. Aty kishte një bibliotekë qytetëse. Shkoja shpesh. Ishte plot. Ishte qendër interneti, kishte libra, video, plot shërbime rekreative. Nuk duhet të mendojmë vetëm për një bibliotekë qytetëse, por për 20 të tilla. Jemi popull i pakultivuar. Prandaj kemi nevojë më shumë se sa gjithë të tjerët. Duhen qendra polifunksionale.

Gjendja është alarmante edhe në Bibliotekën Kombëtare. Prej më shumë se dy dekadash ndihet mungesa e hapësirave për materialet librore. Sipas jush, pse askush nuk ka marrë masa deri më tani?

Sepse udhëheqësit tanë, edhe pse shtiren si të lëçitur, në të vërtetë e kanë urryer librin dhe dijen. Dija do të ishte fundi i tyre, dhe ata kanë parapëlqyer padijen. Kjo duket dhe tek emërimet në institucionet kulturore. Rrallë kemi pasur ministra të kulturës, njerëz kulture. Marrëdhënia me librin e përkufizon një shoqëri. Ne jemi të papërkufizuar. Dhe moskujdesi për kulturën ka qenë pjesë e kulturës së atyre që na kanë qeverisur.

Drejtoresha e këtij institucioni, si dhe Instituti i Ndërtimit, e kanë konsideruar këtë godinë si të papërshtatshme për Bibliotekë Kombëtare, duke kërkuar një bibliotekë të re. Si mendoni ju rreth kësaj dhe faktit që përjashtohet mundësia për rikonstruktim e godinës?

Sepse planet për zhvillim, planet për kulla dhe betonizim janë në mendjen e largpamësit, Mr. Betonarmesë. As Drejtoresha, as Instituti nuk kanë tagër, as dijeni të plotë. Janë thjesht rrogëtarë. Godina nëse spastrohet nga bizneset që e kanë zaptuar, ka mjaft vend. Po për këtë nuk ka vullnet politik. Dhe vullnetin politik e zotëron vullnetari i betonit. Do kemi një bibliotekë të re nën shalët e 5 kullave. Mund të jetë diçka më e mirë se sa kjo që kemi, por do kemi një bibliotekë të re.

Vullnetin politik e zotëron vullnetari i betonit. Do kemi një bibliotekë të re nën shalët e 5 kullave.

Studiuesi Frano Kulli flet për bibliotekat e lagjeve dhe për (mos)funksionimin e tyre. Ai nënvizon faktin se një bibliotekë nuk duhet të dalë nga roli i saj dhe se “zhurma” që bëhet kur flitet për mirëfunksionimin e tyre është vetëm fasadë.

Zoti Kulli, çfarë mendoni për funksiononim e bibliotekave të lagjeve në Tiranë?

Ideja për t’i ringritur bibliotekat e lagjeve në Tiranë, padyshim ka qenë një ide për t’u përshëndetur dhe për t’u inkurajuar. Ringritja dhe funksionimi i tyre, për vetë rrethanat e reja të leximit sot që  ka sjellë stadi i zhvillimit, sidomos të teknologjisë së komunikimit, ato ofrohen si një mundësi shumë e mirë për të ruajtur, jo vetëm mënyrën klasike të leximit qyshse kur është shpikur, por edhe si një mënyrë që ende mbetet e pazëvendësueshme. Edhe për një tjetër arsye më shumë, gjithashtu, që lidhet me sistemin ende të pakonsoliduar të rrjetit të librarive, një hallkë që çedon keqas në gjithë mekanizmin e punën librore në Shqipëri, mendoj unë… Pastaj se si funksionojnë ato, për këtë mjafton të njihesh edhe përciptazi me eksperienca të qytetarëve të Tiranës, për të cilat edhe është shkruar dhe kupton se jemi vetëm në “fasadë” e propagandë, ashtu siç ajo dominon në të gjitha punët që bën Bashkia e Tiranës, e cila edhe kur ngul një gozhdë diku, më përpara përgatitet që zhurmat dhe të gërvishturat e saj t’i dëgjojë publiku…

Mendoni se rikonstruksioni i tyre si qendra multifunksionale ka qenë i domosdoshëm?

I domosdoshëm, jo e jo, por as edhe i nevojshëm jo, mendoj unë. Bibliotekat, kudo janë biblioteka. Bibliotekat askund nuk janë vend pushimi e relaksi, por vendi ku ushtrohet marrëdhënia e lexuesit me librin. E theksoj e lexuesit dhe jo e çdo individi, që në një moment të caktuar të ditës ka nevojë të çlodhet, të pushojë dhe diku duhet ta realizojë këtë nevojë… Bie fjala, dikush dëshiron ta realizojë një pauzë pushimi, duke treguar barcaleta. Po a është biblioteka vendi i përshtatshëm? Nëse është edhe bar-kafe, i bie të jetë. Dhe kjo, padyshim është, më së paku komike.

Po përsa u përket furnizimit të këtyre bibliotekave me libra të rinj, sa janë kujdesur institucionet përkatëse?

Mjafton të njihesh me inventarin e librave në këto biblioteka dhe do ta ndjesh boshllëkun që ekziston aty, përtej fasadave të reja. Sikur ca thërrime të buxhetit të shpenzuar për fasadat e tyre të ishin shpenzuar për blerje librash ato mund të ishin biblioteka shumë më tepër sesa janë sot këto “qendrat multifunksionale”.

Sikur ca thërrime të buxhetit të shpenzuar për fasadat e tyre të ishin shpenzuar për blerje librash ato mund të ishin biblioteka shumë më tepër sesa janë sot këto “qendrat multifunksionale”

 

Për t’u bërë pjesë e grupit të "Shekulli"
mjafton të klikoni: Join our FB Group dhe kërkesa do t’ju aprovohet.

KOMUNITETI SHEKULLI ONLINE: https://www.facebook.com/groups/1381242728701899/

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Aktivistët hyjnë brenda rrethimit të ndaluar të Teatrit, bëjnë gjestin simbolik në rrënojat e tij

Aktivistët hyjnë brenda rrethimit të ndaluar të Teatrit, bëjnë gjestin simbolik në rrënojat e tij

Publikuar më 02.07.2020
Aktivistët e Aleancës për Mbrojtjen e Teatrit kanë hyrë...

Aktivistët e Aleancës për Mbrojtjen e Teatrit kanë hyrë brenda rrethimit të Teatrit Kombëtar, tashmë të shembur. Hyrja brenda rrethimit është e ndaluar, por policia nuk i ka penguar dhe thjesht ka filmuar gjithë veprimet e aktivistëve. Ata kanë mbjellë brenda rrethimit tre pemë ulliri, në shenjë simbolike. Aktivistët kanë shpjeguar se njëra pemë është […]

Lexo më shumë

Protestë për dhunën seksuale përmes artit, Ema Andrea: Një grua që përdhunohet është çdonjëra nga ne

Protestë për dhunën seksuale përmes artit, Ema Andrea: Një grua që përdhunohet është çdonjëra nga ne

Publikuar më 02.07.2020
Një shfaqje teatrale në formë proteste kundër dhunës se...

Një shfaqje teatrale në formë proteste kundër dhunës seksuale, bashkon për herë të parë artistët pas kohës së gjatë të izolimit. Regjisorja e shfaqjes, Ema Andrea, tregon për “Shekulli”-n përse zgjodhi të sjell këtë vepër dhe si e shikon shoqërinë shqiptare, që pas çdo abuzimi seksual fajin ja lë viktimës. Lorena Resulaj Dhuna seksuale dhe […]

Lexo më shumë

Merret vendimi, ja çfarë do të ndodhë me Festivalin e Këngës këtë vit

Merret vendimi, ja çfarë do të ndodhë me Festivalin e Këngës këtë vit

Publikuar më 01.07.2020
Festivali i Këngës do të mbahet sërish këtë vit, pavar...

Festivali i Këngës do të mbahet sërish këtë vit, pavarësisht se ende nuk dihet se si do të zhvillohet pandemia deri në muajin dhjetor. Sipas një njoftimi, nëndrejtori i këtij festivali, Martin Leka, ka zhvilluar sot një takim për t’u konsultuar me krijuesit, muzikantët dhe tekstshkruesit që kanë lënë gjurmë në të. Sipas njoftimit pritet […]

Lexo më shumë

Biblioteka Kombëtare gjen rrugën e rihapjes online, nis projekti për digjitalizimin e veprave

Biblioteka Kombëtare gjen rrugën e rihapjes online, nis projekti për digjitalizimin e veprave

Publikuar më 01.07.2020
Pandemia ka detyruar Bibliotekën Kombëtare të Shqipëris...

Pandemia ka detyruar Bibliotekën Kombëtare të Shqipërisë të ndërpresë shërbimet në ambientet fizike për të gjithë qytetarët në këtë 100-vjetor të themelimit të këtij institucioni. Megjithatë Biblioteka Kombëtare ka vendosur t’ju gjendet pranë lexueseve edhe në këto ditë, përmes rrugës digjitale. Ministrja e Kulturës, Elva Margariti, së bashku me drejtorin e Bibliotekës Kombëtare, Piro Misha, […]

Lexo më shumë

Nga letrat e Konicës tek ato të Remarkut, teatri i Durrësit nis projektin special me “komunikimin e harruar”

Nga letrat e Konicës tek ato të Remarkut, teatri i Durrësit nis projektin special me “komunikimin e harruar”

Publikuar më 30.06.2020
Teatri “Aleksandër Moisiu” sjellë nën interpretimin e...

Teatri “Aleksandër Moisiu” sjellë nën interpretimin e aktorëve të njohur shqiptarë letrat më të famshme në historinë botërore dhe shqiptare. Ideatorja dhe regjisorja e kësaj nisme, Driada Dervishi, tregon për “Shekulli”-n pse vendosi të sjellë këtë formë komunikimi të harruar në formën e një shfaqjeje dhe çfarë do të ndodhë në të ardhmen me teatrin […]

Lexo më shumë

Arben Derhemi i revoltuar: Tirana i ka pritur të gjithë, por nuk po respektohet nga tallavaja qytetare

Arben Derhemi i revoltuar: Tirana i ka pritur të gjithë, por nuk po respektohet nga tallavaja qytetare

Publikuar më 29.06.2020
Arben Derhemi ka vendosur të organizojë një natë artisti...

Arben Derhemi ka vendosur të organizojë një natë artistike kushtuar Tiranës, traditave dhe zakoneve të kryeqytetit. Aktori i njohur, si një tiranas i vjetër, tregoi në “Ora e Tiranës” se me sa zell po pret ta organizojë këtë mbrëmje që pritet të mbledhë dhe emrat më të njohur të folklorit të këtij qyteti. Por ndër […]

Lexo më shumë

Sukses i jashtëzakonshëm, pas nominimit për “Oscar” filmi shqiptar shfaqet në kinematë e Francës

Sukses i jashtëzakonshëm, pas nominimit për “Oscar” filmi shqiptar shfaqet në kinematë e Francës

Publikuar më 26.06.2020
Filmi shqiptar “Delegacioni” me regji të Bujar Alimanit...

Filmi shqiptar “Delegacioni” me regji të Bujar Alimanit dhe skenar të të ndjerit, Artan Minarolli, pritet të transmetohet së shpejti në kinematë e Francës. Nga 22 korriku ky film do të shfaqet në kinematë franceze nën titullin “Le dernier prisonnier”. “Triller politik që zhvillohet në periudhën e fundit të diktaturës komuniste, ‘Delegacioni’ është një film […]

Lexo më shumë

Shkrimtari Rexhep Qosja feston 84 vjetorin e lindjes

Shkrimtari Rexhep Qosja feston 84 vjetorin e lindjes

Publikuar më 25.06.2020
Shkrimtari Rexhep Qosja feston sot 84 vjetorin e lindjes. Qo...

Shkrimtari Rexhep Qosja feston sot 84 vjetorin e lindjes. Qosja ka lindur më 25 qershor të vitit 1936. Qosja ka dhënë një kontribut shumë të rëndësishëm në lëmin e studimeve letrare dhe është i njohur për sintezat e mëdha shkencore në fushën e historisë së letërsisë e të mendimit teoriko-letrar, me një sërë botimesh ku […]

Lexo më shumë